Coalitieakkoorden 2026 · AI-analyse

Preventie vormgegeven via toegang en gerichte vroegsignalering in gemeenten

Welke ambities en maatregelen noemen gemeenten voor preventie en vroegsignalering van sociale, financiële en gezondheidsproblemen?

0
gemeenten geanalyseerd
0
gemeenten scoren ‘integrale toegang/sociale basis’
0
noemt dit onderwerp
foto: Berenschot
AI-analyse
Zo helpt Berenschot

Expertise Berenschot op dit onderwerp

Neem contact op

Onze adviseurs kennen deze opgave en denken graag mee.

Neem contact op

Bellen kan ook: 030 - 291 69 16.

In het akkoord
integrale toegang/sociale basis
proactieve schuldpreventie
gezondheids- of zorgpreventie
geen concrete maatregel genoemd
geen akkoord beschikbaar
De kaart

Wat opvalt

De kaart kleurt elke gemeente naar de uitkomst: hoe donkerder, hoe sterker ‘integrale toegang/sociale basis’.

Het kaartbeeld wordt vooral bepaald door gemeenten die preventie organiseren via een brede lokale toegang of via gezondheids- en zorgmaatregelen. Schuldpreventie vormt een duidelijk herkenbare, maar minder voorkomende route; slechts een beperkt deel van de akkoorden blijft zonder concrete maatregel.

“een jeugd- en onderwijsverbinder” — coalitieakkoord Ommen, p. 4

Klik op de kaart op een gemeente. Dan zie je de score en het citaat uit het akkoord.

CBS-data

De feitelijke stand van zaken

Zelfde kaart, andere bron: niet wat gemeenten opschrijven, maar wat het CBS meet — Jongeren met jeugdhulp in natura (2025) per gemeente.

Het aandeel jongeren met jeugdhulp in natura is relatief hoog in delen van de noordelijke en noordoostelijke regio, Zeeland en Zuid-Limburg. Het akkoordbeeld volgt daarbij geen eenduidig patroon: binnen deze regio’s komen verschillende preventieroutes naast elkaar voor, terwijl een brede lokale toegang ook zichtbaar is in gebieden met lagere en gemiddelde aandelen jeugdhulp.

9,4 — laagste18,2 — hoogste

Bron: CBS StatLine 85098NED ↗.

Methode & bronnen

Hoe deze AI-analyse is gemaakt

Berenschot verzamelde de coalitieakkoorden van alle gemeenten, via de VNG en gemeentelijke websites. Een taalmodel (AI) las elk akkoord en beantwoordde per thema dezelfde vragen: staat het thema in het akkoord, hoe concreet zijn de afspraken, en welke citaten laten dat zien? Elk citaat verwijst naar de pagina in het originele document.

Adviseurs van Berenschot controleerden de uitkomsten en schreven de duiding. AI kan fouten maken; controleer citaten in het bronbestand voordat u ze overneemt. De cijfers naast de akkoorden komen uit open bronnen, zoals het CBS. Bron en peiljaar staan bij elk cijfer.

Niet elke gemeente had bij publicatie al een akkoord. Die gemeenten tellen niet mee in de percentages: "geen akkoord beschikbaar" is iets anders dan "thema niet genoemd".

Meer weten over hoe deze analyse is gemaakt, of over de techniek erachter? Daan Blom, Senior consultant, ontwierp en bouwde de aanpak. Te bereiken op d.blom@berenschot.nl · 06 25 72 25 69.

Lees de volledige methodologie: opzet, waarborgen en beperkingen

Rubriek: integrale toegang/sociale basis · proactieve schuldpreventie · gezondheids- of zorgpreventie · geen concrete maatregel genoemd. Top-5 ranking = genormaliseerde gewogen som van zekerheid, grootte (log inwoners) en impact (niveau); gewichten {"confidence": 1.0, "grootte": 1.0, "impact": 1.0}. KWB 2025: geladen. Datalaag: 61 open indicatoren per gemeente (CBS, politie, Findo, Kiesraad; bron en peiljaar staan bij elk gebruikt cijfer).

Dit rapport berust op 327 coalitieakkoorden (stand van 14 augustus 2026).

13 gemeenten zonder beschikbaar akkoord (géén ‘niet genoemd’)

Achtkarspelen, Ameland, Best, De Bilt, Edam-Volendam, Hollands Kroon, Leiden, Leidschendam-Voorburg, Papendrecht, Schiermonnikoog, Sluis, Tiel, Zutphen