Coalitieakkoorden 2026 · AI-analyse · thema Cultuur

Behoud van culturele voorziening voor veel gemeenten belangrijk

Wat schrijven gemeenten over de instandhouding, bereikbaarheid en ontwikkeling van culturele voorzieningen?

0
gemeenten geanalyseerd
0
gemeenten scoren ‘alle drie dimensies expliciet’
0
noemt dit onderwerp
foto: Unsplash ↗
AI-analyse
Zo helpt Berenschot

Expertise Berenschot op dit onderwerp

Neem contact op

Onze adviseurs kennen deze opgave en denken graag mee.

Neem contact op

Bellen kan ook: 030 - 291 69 16.

In het akkoord
alle drie dimensies expliciet
twee dimensies expliciet
één dimensie expliciet
niet genoemd
geen akkoord beschikbaar
De kaart

Wat opvalt

De kaart kleurt elke gemeente naar de uitkomst: hoe donkerder, hoe sterker ‘alle drie dimensies expliciet’.

Het kaartbeeld laat geen uniform landelijk patroon zien: volledige, gedeeltelijke en ontbrekende expliciete aandacht komen naast elkaar voor. Wel valt een concentratie van gemeenten die alle drie de dimensies benoemen op in Zuid-Nederland, met name in delen van Noord-Brabant, Limburg en Zeeland. Gemeenten als Bergeijk, Eersel, Meierijstad, Heerlen, Kerkrade, Hulst en Middelburg illustreren deze nadruk op de instandhouding, bereikbaarheid en ontwikkeling van culturele voorzieningen. Dit past bij de betekenis van cultuurvoorzieningen als sociale infrastructuur in regio’s met verspreid liggende kernen, waar bereikbaarheid en het behoud van lokale voorzieningen nadrukkelijker op de agenda kunnen staan. Buiten deze regio’s is de aandacht meer verspreid, waardoor het kaartbeeld geen eenduidige landelijke verklaring biedt.

“We willen de culturele voorzieningen zoals theater vanBeresteyn, de bibliotheek en de muziek, dans- en theaterschool verder ontwikkelen en laagdrempelig houden” — coalitieakkoord Veendam, p. 11

Klik op de kaart op een gemeente. Dan zie je de score en het citaat uit het akkoord.

CBS-data

De feitelijke stand van zaken

Zelfde kaart, andere bron: niet wat gemeenten opschrijven, maar wat het CBS meetGemiddelde afstand tot bibliotheek (km) (2025) per gemeente.

De gemiddelde afstand tot een bibliotheek is vooral hoger in delen van de perifere en meer landelijk gelegen regio’s, waaronder delen van Zeeland, Noord-Nederland en Limburg. De beleidsaandacht valt daar gedeeltelijk mee samen, vooral in Zeeland en Limburg, maar de overeenkomst is niet landelijk systematisch: ook bij grotere afstanden varieert de expliciete aandacht in akkoorden zichtbaar.

1,1 — laagste4,9 — hoogste

Bron: CBS StatLine 80305ned ↗.

Methode & bronnen

Hoe deze AI-analyse is gemaakt

Berenschot verzamelde de coalitieakkoorden van alle gemeenten, via de VNG en gemeentelijke websites. Een taalmodel (AI) las elk akkoord en beantwoordde per thema dezelfde vragen: staat het thema in het akkoord, hoe concreet zijn de afspraken, en welke citaten laten dat zien? Elk citaat verwijst naar de pagina in het originele document.

Adviseurs van Berenschot controleerden de uitkomsten en schreven de duiding. AI kan fouten maken; controleer citaten in het bronbestand voordat u ze overneemt. De cijfers naast de akkoorden komen uit open bronnen, zoals het CBS. Bron en peiljaar staan bij elk cijfer.

Niet elke gemeente had bij publicatie al een akkoord. Die gemeenten tellen niet mee in de percentages: "geen akkoord beschikbaar" is iets anders dan "thema niet genoemd".

Meer weten over hoe deze analyse is gemaakt, of over de techniek erachter? Daan Blom, Senior consultant, ontwierp en bouwde de aanpak. Te bereiken op d.blom@berenschot.nl · 06 25 72 25 69.

Rubriek: alle drie dimensies expliciet · twee dimensies expliciet · één dimensie expliciet · niet genoemd. Top-5 ranking = genormaliseerde gewogen som van zekerheid, grootte (log inwoners) en impact (niveau); gewichten {"confidence": 1.0, "grootte": 1.0, "impact": 1.0}. KWB 2025: geladen. Datalaag: 61 open indicatoren per gemeente (CBS, politie, Findo, Kiesraad; bron en peiljaar staan bij elk gebruikt cijfer).

Dit rapport berust op 327 coalitieakkoorden (stand van 14 augustus 2026).

13 gemeenten zonder beschikbaar akkoord (géén ‘niet genoemd’)

Achtkarspelen, Ameland, Best, De Bilt, Edam-Volendam, Hollands Kroon, Leiden, Leidschendam-Voorburg, Papendrecht, Schiermonnikoog, Sluis, Tiel, Zutphen